Fotografie Leo Hol

Monumenten voor schrijvers

Tal van bekende en (nu) minder bekende schrijvers zijn in De Nieuwe Kerk begraven of herdacht met een gedenksteen. Grote namen zijn natuurlijk Joost van den Vondel en P.C. Hooft. Vondel noemde de kerk ‘de Koningin van Aemstels hooftgebouwen’. Nog in 2003 onthulde Hella S. Haasse hier een gedenktekst voor Hooft. De negentiende-eeuwse dichter Isaäc da Costa werd in De Nieuwe Kerk bijgezet, evenals de destijds zeer populaire dominee-dichter Ten Kate, die misschien wel het langste gedicht ooit over de kerk schreef. Ruim 120 pagina’s telde zijn gedicht De Nieuwe Kerk. 

Monument voor Joost van den Vondel (1587–1679), vervaardigd in 1772

Op 5 februari 1679 stierf op 91-jarige leeftijd Nederlands grootste dichter en toneelschrijver, Joost van den Vondel. Eervol werd hij begraven: veertien dichters droegen zijn kist en in de schouwburg werd een van zijn toneelstukken opgevoerd, voorafgegaan door een lijkrede.
Aan de zerk op zijn graf in De Nieuwe Kerk was Vondels roem echter niet af te lezen. Pas drie jaar later werd er een grafschrift aangebracht. Deze zwart-witte gedenkplaat werd in 1772 gemaakt, op kosten van het kunstgenootschap Diligentiae omnia. De urn met lauwerkransen en de sobere classicistische vormgeving zijn karakteristiek voor die tijd.

2000_05_08_003Gedenktekst voor P.C. Hooft (1581–1647)

Op zondag 16 maart 2003, zijn 456ste geboortedag, onthulde de schrijfster Hella S. Haasse in De Nieuwe Kerk een gedenktekst voor de in de kerk begraven P.C. Hooft.

De schrijver-dichter P.C. Hooft is gedoopt, getrouwd en begraven in De Nieuwe Kerk. Na 456 jaar is ter nagedachtenis een blijvend monument geplaatst in de kerk.

 

Gedenksteen voor Hella Haasse ( 2 februari 1918 – 29 september 2011)

Op donderdagmiddag 1 februari 2018 werd in De Nieuwe Kerk Amsterdam, aan de vooravond van haar honderdste geboortedag 2 februari, een gedenksteen onthuld ter ere van schrijfster Hella S. Haasse. Haar twee kleindochters Merel en Alissa van den Berg, Professor Herman Pleij, haar biografe Aleid Truijens en uitgeverij Querido waren bij de onthulling en de festiviteiten aanwezig. Georgina Verbaan en Willem Nijholt lazen voor. Het ontwerp van de steen is van Wigger Bierma en de grafisch beeldhouwer is Henk Welling.

Foto Janiek Dam

Hélène Serafia Haasse, auteursnaam Hella S. Haasse, werd geboren op 2 februari 1918 in Jakarta, in het toenmalige Nederlands-Indië. 2018 is het jaar van haar honderdste geboortedag en tegelijk is het zeventig jaar geleden dat zij debuteerde met het Boekenweekgeschenk Oeroeg. Dit boek was haar grote doorbraak. Vele romans, essays en autobiografische teksten volgden. Vrijwel alle belangrijke Nederlandse literaire prijzen vielen haar ten deel, de P.C. Hooft-prijs (1983) en de Prijs der Nederlandse Letterkunde (2004) voorop.  In 1992 werd zij door koningin Beatrix onderscheiden met de zeldzame eremedaille voor Kunst en Wetenschap. Hoe rijk en geliefd haar literaire werk was, blijkt wel uit de volgende wapenfeiten: als enige schreef zij drie keer het Boekenweekgeschenk, in 1948, 1959 en 1994. Haasse is ook een van Nederlands meest vertaalde auteurs, in vijfentwintig landen is werk van haar verschenen. In Frankrijk is het zelfs integraal vertaald. President Chirac onderscheidde haar met het eervolle Légion d’honneur. Er zijn boeken van haar verfilmd. Oeroeg en Het woud der verwachting hebben steevast een hoge plek op veel leeslijsten van middelbare scholieren.

Gedenksteen voor Johan Huizinga (1872-1945)

Op woensdagmiddag 30 januari 2019 onthulde Ingrid van Engelshoven, minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap, een gedenksteen ter ere van historicus en schrijver Johan Huizinga. Aanleiding was het 100-jarig jubileum van zijn literaire meesterwerk Herfsttij der Middeleeuwen. Op 31 januari 1919 ondertekende Huizinga het voorwoord van dit beroemde, zeer invloedrijke werk dat generaties historici en studenten in binnen- en buitenland heeft geïnspireerd.

De onthulling deed de minister samen met familieleden van Huizinga. Schrijver Bart van Loo – auteur van De Bourgondiërs (vijf sterren in De Morgen) en emeritus hoogleraar historische letterkunde Herman Pleij hielden inspirerende inleidingen. Walter Nikkels ontwierp de steen en Henk Welling voerde het uit.

Foto: Janiek Dam